به کوشش عباس جوادی – Türki Meseller – Azeri Turkish Proverbs collected by Abbas Djavadi

ى-ye rss

یاخینا گلمه

(0)
17 مهٔ 2018

یاخینا گلمه یانیرام، اوزاغا گئتمه دونورام=زیاد به من نزدیک نشو که مرا می سوزانی، زیاد از من دور نشو که سردم می شود. Advertisements

دیلی یانان

دیلی یانان، یوغوردی پوفلییه پوفلییه ییه ر: کسی که زبانش سوخته، حتی ماست را فوت میکند و بعد میخورد، به معنی اینکه اگر کسی از نتیجه یک کار ضرری دیده باشد، دفعه بعد قبل از اینکه چنین کاری انجام دهد ده بار فکر میکند که آیا این کار درست است یا نه.

یددی عباسی لیق توتون

یددی عباسی لیخ دان چکیر – توتون هفت عباسی میکشد. منظور اینکه اعیان است. توضیح: توتون چپق که قدیم الایام میکشیدند ارزانش سه عباسی و مرغوبش هفت عباسی بود (هر عباسی = یک ریال).

یارا وار

یارا وار باغلارلار، یارا وار داغلارلار – زخم هایی هست که می بندند ( میپوشانند ) تا خوب شود و در مقابل زخم هایی هست داغش میکنند تا خوب شود.

بو حنا

بو حنا (خینا) او حنالارا بنزه مز – این حنا از آن حنا ها که میشناسی نیست!

یاخینا گلمه

یاخینا گلمه اییین گلیر ، اوزاغا گئتمه جانیم چیخیر – نزدیک نیا که بو میدهی، دور نرو که دوری ات مرا از پا در میاورد.

یومورتا…

یومورتاسیندان چیخمامیشدان باش یاریر – از تخم مرغ بیرون نیامده سر مردم را میشکند.

یئر برک اولاندا

یئر برک اولاندا ئوکوز ئووکوزدن اینجی یر – زمین که سفت باشد گاو از گاو می رنجد.

یاغ یؤغورتداندی

یاغ یؤغورتداندی،یؤغورت یاغدان – کره از ماست بعمل اید و ماست از کره.

یاس ییه سی

یاس ییه سی اوغونوب، یاسا گلن اوغونمییپ! – صاحب عزا آرام شده، مهمانی که به عزاداری آمده ول کن نیست! نظیر: کاسه داغ تر از آش.

یازان سن

یازان سن، پوزان سن، کیم دییر یالانسان! – منظور اینکه خودت مینویسی و خودت پاک میکنی یعنی اختیار همه چیز در دست توست حالا چه کسی میتواند بگوید که دروغ میگوئی و حق بجانب تو نیست؟!

یارانین قانی

یارانین قورویار قانی، گینه قالار قاسناغی،. نظیر مثل فارسی: زخم به گردد ولی ماند نشانش سالها.

یاخینداکی علف

یاخینداکی علف ، اوزاخداکی آرپادان یاخشیدیر(و یا:اوزاق یئرین آرپاسیندان ، یاخین یئرین سامانی یاخشیدیر) – نظیر: سیلی نقد به از حلوای نسیه.

یاغیشدان دولویا

یاغیشدان قورتولوپ دولویا دوشدوک – نظیر: از چاه درآمده توی چاله افتادیم.

یانسین چراغی

یانسین چراغی، گلسین ایشیغی – چراغش روشن باشد، نورش بر دوام باشد.

یای وار ، قیش وار

یای وار ، قیش وار، چوخ ایش وار – تابستان هست ،زمستان هست ، کار زیاد است. منظور اینکه این کار طول خواهد کشید.

یئدیلر ایچدیلر

یئدیلر ایچدیلر، مطلبه یئتیشدیلر – نظیر: قصه ما به سر رسید کلاغه به خونه اش نرسید.

یاز بوزا

یاز بوزا قو ی گونه = بنویس روی یخ بگذار جلوی افتاب – کنایه از اینکه :این طلب و پول تو قابل وصول نیست . فرستنده: ح – فيس بوك

يابويا تيمار

یابویا تیمار ایلسن شیللاغ آتار – ترجمه: اگر یابو را تیمار کنی جفتک میاندازد!

ياتار ياتار باشى شيشر

یاتار یاتار باشی شیشر دوراندا بیتین آختاری – اتی وئره ر پیشیگه، قونشونون ایتین آختاری.

ياتان اؤلمز

یاتان ئولمز، یئتن ئولر – نظیر: اجل گشته میرد نه بیمار سخت.

یاتان آردینجا اوياخ اولماسين؟!

یاتان آردینجا اویاق اولماسین؟! ترجمه: مبادا شخص بیداری بدنبال شخصی باشد که در خوابست؟!

يا حسن كچل، يا كچل حسن

یا حسن کچل یا کچل حسن – به معنای: این و آن فرقی نمیکند.

یاخشی اوردووی یئللندیرمیسن

یاخشی اوردووی یئللندیرمیسن، اگر باغبان امرود وئره (ریاحی) – نظیر: کار از استاد میترسد (رومی).

ياغاندا ايچ

یاغاندا ایچ، کسنده یات – نظیر: نم نم باران به میخواران خوش است.

یاغلی الوویچك

یاغلی الووی چک ئوزگه لرین باشینا – این دست چربت را بر سر دیگران بکش. نظیر: این شتر را جلوی منزلی دیگر بخوابان.

یاغلییدی، پیشیک آپاردی

یاغلییدی، پیشیک آپاردی – چربی بود گربه برد. نظیر: لولو برد.

ياغماسان دا، گورولدا

یاغماسان دا گورولدا – حتی اگر نمیباری لااقل غرشی کن!

يامان گونون عمرى

یامان گونون عمری آز اولار – عمر روزهای بد کوتاه است.

يامان يرده ييخيلديم

یامان یئرده ییخیلدیم توتمادی یاد الیمدن / فلکین داد الیندن اولمادیم شاد الیندن.

يا مجتهد، يا مقلد

یا مجتهد اول یا مقلد – یا مجتهد باش و یا مقلد. نظیر: چون پیمبر نئی ز امت باش.

يا موسى…

یا موسی، کتکی ده یئدون شیر برنجی ده – یا موسی، هم کتک را خوردی و هم شیر برنج را – روزی که حضرت موسی برای مناجات به طور رفته بود از حضرت باریتعالی پرسید که من امروز ناهار را چه خواهم خورد؟ جواب شنید: شیر برنج خواهی خورد! حضرت موسی بمنظور اطمینان خاطر که… ادامهٔ مطلب ›

یانان یئرده اوت بیتمز

یانان یئرده اوت بیتمز – در شوره زار علف نروید. نظیر: زمین شوره سنبل بر نیارد / در او تخم عمل ضایع مگردان.

یانان یئردن توسّی چیخار

یانان یئردن توسّی چیخار (مراغی) – دود از آتش خیزد.

یاندیغیندان یارما دارتیر

یاندیغیندان یارما دارتیر – نظیر: حسود را چه کنم کو ز خود به رنج در است.

یاندی سنون چراغون

یاندی سنون چراغون، گئچدی منیمکی – چراغ تو روشن شد و چراغ من خاموش.

یانسین چراغی

یانسین چراغی، گلسین ایشیغی – چراغش روشن شود و نورش بیافتد!

یانمییاندا یانماز

یانمییه نده یانماز، ایستر پوفله ایستر اتکله (دهخوارقانی) – اگر نخواهد، نسوزد، خواهى فوت كن و خواه هُلش بده.

ياووخ قونشى

یاووق (یاخین) قونشی اوزاق قوهومدان یاخشیدور – همسایه نزدیک از خویش دور بهتر است.

یایدا هر دووارين دیبی

یایدا هر دیوارین دیبی بیر ائودیر – در تابستان پای هر دیوار کاشانه ایست. نظیر: تابستان پدر بینوایان است.

ياى وار، قيش وار

یای وار قیش وار چوخ ایش وار! – نظیر: هنوز اول عشق است. شب دراز و قلندر بیدار.

یئتنه یئتیر یئتمییه داش آتير

یئتنه یئتیر یئتمییه نه داش آتیر – نظیر: خرمگس معرکه شده است.

يتيم اوشاخسان

یتیم اوشاقسان قورول یات – بچه یتیمی بگیر بخواب.

يتيم قيزدان بئله اوز آغليق

یتیم قیزدان بئله اوز آغلیق (مراغی).

يتيمه واى واى دييه ن چوخ اولار

یتیمه وای وای دییه ن چوخ اولار چؤره ک وئره ن آز – مراد آنکه یتیمان (یا: فقرا) را دلسوز فراوان اما دستگیر کم باشد.

يتيمى وورما

یتیمی ویرما دؤگمه اما چؤره گین الیندن آل – آدم یتیم را کتک نزن اما نانش را ازدستش بگیر! (با لحن نکوهش).

ييخيلانا بالتا ووران

ییخیلانا بالتا ووران چوخ اولار – نظیر: محنت زده را زهر طرف سنگ آید.

یاخچی بیچینچی

یاخشی بیچینچی خرجین یئردن چیخاردار – ترجمه: زارع خوب خرجش را از زمین در میاورد.

یاخشی دوست

یاخچی دوست آدمه قلیا داشی یئدیردر – ترجمه: دوست خوب سنگ قلیا خوراندت. نظیر: یار بد بدتر بود از مار بد. توضیح: گاهی در امثال کلمه ای را گویند و معنی مخالف آنرا قصد کنند چنانکه در مثل معروف فارسی «سگ خوب موقع شکار بازی اش میگیرد» مراد سگ بد است. در این مثل نیز… ادامهٔ مطلب ›

یاخچی دوست قارداشدان

یاخشی دوست قردشدن ایرلیدیر – دوست خوب از برادر مقدم تر است.