به کوشش عباس جوادی – Türki Meseller – Azeri Turkish Proverbs collected by Abbas Djavadi

گ-gaf rss

گئچی سنه قوربان

(1)
18 آوریل 2014

گئچی سنه قوربان دی اما دری سی یوز مین تومن – بزه فدای سرت (قابلی ندارد) ولی پول پوستش 100هزار تومان میشود. این ضرب المثل در نکوهش تعارفات بیجا کاربرد دارد. Advertisements

گچی نین

گئچی نین (کئچی نین) قطوری بولاغین گؤزوندن سو ایچر – بز گر از سر چشمه آب می خورد.

گلین آناسی

گلین آناسی آش باشی، ارین آناسی داش باشی – مادر عروس سر سفره مینشیند، مادر شوهر خاک بسر است. مراد آنکه مادر عروس گل سر سبد است در حالیکه مادر شوهر را دوست نمیدارند.

گؤزونو يومدو

گؤزونو يومدو، آغزينى آچدى – چشمانش را بست و دهانش را گشود. مراد آنكه هر چه بدهانش ميرسيد گفت بدون آنكه رعايت شخص و يا چيزى را بكند.

گتير گؤروم

گتير گؤروم دستماليندا نئيين وار! – مراد آنكه نشان بده كه واقعا چه دارى و يا چه كارى كرده اى تا ببينيم!

گولمه قونشووا

گولمه قونشووا ، گلر باشووا – به همسایه نخند ، بر سر خودت هم میاید.

گئدیب حاماما

گئدیب حاماما ،اولوب شاماما – رفته حمام و تر و تمیز و معطر شده.

گاه شله ننه نی باسار

گاه شله ننه نی باسار، گاه ننه شله نی – نظیر: گهی پشت زین و گهی زین به پشت.

گتیر باغلا دیلیمه

گتیر باغلا دیلیمه – ترجمه: بیا ببند به زبانم. عینا در نزد فارسی زبانان رایج و از مثنوی مولانا جلال الدین ماخوذ است.

گتیرنده ایل گتیری

گتیرنده ایل گتیری، یئل گتیری، سئل گتیری – به معنای: وقتی بخت میاید از هر طرف میاید.

گئچی جان هاییندا

گئچی جان هاییندا، قصاب پی آختاریر – ترجمه: بز در فکر جان است و قصاب بفکر پیه.

گئچی هاندا بیز هاندا

گئچی هاندا بیز هاندا – نظیر: ما کجائیم در این بحر تفکر تو کجائی!

گئچینی گئچی آیاغیندان آسارلار

گئچینی گئچی آیاغیندان آسارلار، قویونی قویون آیاغیندان (علیقلی دهخوارقانی) – نظیر: کار هر کس پا پیچ خودش میشود.

گئچینین بوینوزی گیجیشنده

گئچینین بوینوزی گیجیشنده سورته ر چوبانین دگنه گینه – نظیر: اجل سگ که میرسد نان چوپان را میخورد.

گئچینین قوتوری

گئچینین قوتوری بولاغین گؤزوندن سو ایچر – ترجمه و نظیر: بز گر از سر چشمه آب میخورد.

گئچییه چاخیر وئرسن

گئچییه چاخیر وئرسن قوردا دوو گلر – ترجمه و نظیر: اگر به بز شراب خورانی به گرگ حمله کند.

گدالیق چکمیین

گدالیق چکمیین آقا اولماز – ترجمه: کسی که گدائی نکند آقا نمیشود.

گره كمزى ساخلا

گره كمزى ساخلا گره كن گونه – نظير: آنچه در چشمت خوار آيد / نگهدار كه روزى بكار آيد

گزدى آرانى تورانى

گزدى آرانى تورانى، جنت گؤردى بورانى (مراغى) – آران و توران را گشت و اينجا راچون بهشت يافت.

گل بو داشلارى اتگوندن تؤك

گل بو داشلارى اتگوندن تؤك، مجازا به معنى: بيا و از اين هوا و هوس و نقشه ها دست بردار

گل بو شيطان آتيندان ان

گل بو شيطان آتيندان ان – نظير: بيا و از خر شيطان پياده شو.

گل تيكانسيز محبت انگلسيز اولماز

گل تيكانسيز محبت انگلسيز اولماز – نظير: دل بى غبار و گل بى خار نباشد. و يا: هر جا كه پريوشى است ديوى با اوست.

گلدوق خويا

گلدوق خويا يئتيشدوق تويا – نظير: هم زيارت هم تجارت. و يا: هم فال شد هم تماشا.

گلدوق کباب ایینه

گلدوخ کباب ایینه، گؤردوق اشّک داغلیللار – به بوی کباب آمدیم و دیدیم خر داغ میکنند.

گولدن آغیر سؤز

گلدن آغیر سؤز دئماق اولماز – ز گل نازکترش گویند رنجد.

گلدی اجل وئرمز مجال

گلدی اجل وئرمز مجال – اجل سر رسید و فرصت نمیدهد.

گل سنه کیمدن دییم

گل سنه کیمدن دییم اول جعفر درداردن – نظیر: یک کلمه هم از مادر عروس بشنو. توضیح: جعفر دردار از داش های تبریز و معاصر حاج اللهیار بود. شرح حالش در تاریخ تبریز مسطور است.

گلستانی یئددی یاشیندا اوخوللار

گلستانی یئددی یاشیندا اوخوللار، یئتمیش یاشیندا معناسین قاناللار – گلستان سعدی را در هفت سالگی خوانند و در هفتاد سالگی معنایش را درک کنند.

گل گئتدی خار قالدی

گل گئتدی خار قالدی، بو دا منه یادگار قالدی – نظیر: گل بتاراج رفت و خار بماند.

گله ن اینن یولداشدیر، گئده ن اینن قردش

گله ن اینن یولداشدیر، گئده ن اینن قردش – با هر که میاید دوست است و با هر که میرود برادر. مراد آنکه پرروی عجیبی است.

گلین اوینییه بیلمه دی

گلین اوینییه بیلمه دی، دئدی اوتاق اگریدیر – عروس رقص بلد نبود میگفت اطاق کج است.

گلین گلین دگیل

گلین گلین دگیل دوشدوغى یئر گلیندیر – مراد آنکه عروس در خانه ای که هست باید اقربای شوهر با او مماشات کند.

گلینلیغیم قیزلیغیم

گلینلیغیم قیزلیغیم، بیر درایی دیزلیغیم – نظیر: از مال جهان ز کهنه و نو…

گمیده اوتوروب گمیچی گؤزی چیخارتما

گمیده اوتوروب گمیچی گؤزی چیخارتما – در کشتی نشسته و چشم ناخدا را در نیار. نظیر: نمک خورده نمکدان مشکن.

گمی لری غرق اولوب

گمی لری غرق اولوب – کشتی هایش غرق شده. مراد آنکه ماتم گرفته.

گنبز گؤرورسن

گنبز گؤرورسن دییرسن بس که امامزادادی – گنبد که میبینی فکر میکنی امامزاده است.

گوجی گوجومدن چوخ

گوجی گوجومدن چوخ، عقلی عقلیمدن آز – ززورش از زور من بیشتر، عقلش از عقل من کمتر!

گؤراخ اونچی جیزار یا دنچی

گؤراق اونچی جیزار یا دنچی – نظیر: تا یار که را خواهد و میلش به که باشد!

گؤراخ سودان نئجه چیخاجاخ

گؤراق سودان نئجه چیخاجاق – ببینیم چگونه از آب بیرون خواهد آمد. نظیر: تا ببینیم از بوته چه در میاید.

گوردان بیز گلیروخ

گوردان بیز گلیروق، جهنمدن سن خبر وئریرسن؟ – ما از گور میائیم و تو از جهنم خبر میدهی؟!

گؤر ده دون مکه یه یئتیشیر

گؤر ده دون مکه یه یئتیشیر یا یاری یولدان قاییدیر – ببین پدرت به مکه میرسد یا از نیمه راه بر میگردد.

گؤردون یئماخ نه دئماخ!

گؤردون یئماق نه دئماق! – دیدی خوردن، چه جای گفتن!

گؤرمه میشین بیر اوغلی اولدی

گؤرمه میشین بیر اوغلی اولدی، چکدی چوکون چیخارتدی – آدم ندید بدید صاحب یک پسر شد و زد دولش را کَند.

گؤر نئجه شور ایدی که خان دا بیلدی

گؤر نئجه شور ایدی که خان دا بیلدی – چنان شور بود که خان هم فهمید. نظیر: عزا ببین چه عزائی است که مرده شور هم گریه میکند.

گؤروکن کنده بلدچی

گؤروکن کنده بلدچی لازم دگیل – دهی که پیداست راهنما لازم ندارد.

گره كمزى ساخلا

گره کمزی ساخلا گره کن گونه.

گؤرولر كيم سانجيلانير

گورولر کیم سانجیلانیر – خواهیم دید کی شکم درد میگیرد. توضیح: باغبانی تنگ چشم به مهمانی ناخوانده گفت: اینقدر در خوردن میوه های کال و نارس افراط مکن، دل درد میگیری. مهمان گفت: «خواهیم دید کی دل درد میگیرد!»

گؤزده ن ایراخ

گؤزده ن ایراق، گؤیولده ن ایراق – ترجمه و نظیر: از دل برود هر آنچه از دیده برفت.

گؤزده ن سورمه نی قاپیر

گؤزده ن سورمه نی قاپیر – سرمه از چشم رباید. مراد آنکه خیلی زیرک (و یا حقه باز است).

گؤز گؤرمز، اوز اوتانماز

گؤز گؤرمز، اوز اوتانماز – چشم که نبیند رو شرم نکند.