مین ایشچی دن بیر باشچی

مین ایشچی دن بیر باشچی – از هزار کارگر یک سرپرست اولی تر است.

مین کوزه یه قیرپ قویوپ

مین کوزه یه قیرپ قویوپ – هزار کوزه را دسته گذاشته.

مالی چوخ

مالی چوخ، گونی قره – ترجمه: مالش زیاد است و روزگارش سیاه.

مالی چیخینجا

مالی چیخینجا جانی چیخیر – ترجمه: وقتی مالش صرف میشود مثل اینکه جانش در میاید!

مالی مال یانیندا

مالی مال یانیندا تانیللار – ترجمه: مال را در کنار مال (دیگر) میشناسند.

مالیم خراب اولونجا

مالیم خراب اولونجا، قارنیم خراب اولسون – نظیر: گوش اگر عزیز است گوشواره از آن عزیز تر است.

هر اوخویان

هر اوخویان ملا نصرالدین اولماز – هر کسی که در بخواند ملا نصرالدین نمیشود.نظیر: نه هر که آینه سازد سکندری داند.

توضیح: حرف «ژ»

مثلی که با حرف «ژ» آغاز شود هنوز یافت نشده است.

من موتالدان ال چکدیم

من موتالدان ال چکدیم، موتال مندن ال چکمیر (و یا: ایت موتالدان ال چکدی، موتال ایتدن ال چکمیر) – من از خیک دست برداشتم خیک از من دست برداشتنی نیست. توضیح: آخوندی با بچه مکتبی ها به گردش رفته بود. تگرگی سخت باریدن گرفت و سیل مهیبی براه افتاد که در ضمن خرس خفته ای را غافلگیر کرده جاری شد. بچه ها که کنار سیل ایستاده مشغول تماشا بودند خرس را به آخوند نشان داده گفتند: آخوند، سیل تمام دهکده را ویران کرده. نگاه کن که چگونه این خرس به آن خیک پنیر چسبیده آن را با خود میبرد. آخوند طماع فورا توی اب پرید تا خیک را از آن خود کند. وقتی که نزدیک خرس رسید جانور خسته که نقطه اتکائی می جست سفت از آخوند چسبید و دیگر ول نکرد. بچه ها که مدتی منتظر ماندند فریاد زدند: آخوند دیگر دیر است. خیک را ول کن و بیا برویم. آخوند گفت: «من از خیک دست برداشتم اما خیک از من دست بر نمیدارد.»