امثال و لغات ترکی آذری ایران

گون چیخار، عالم گؤره ر – آفتاب برآید و دنیا ببیند.

گون گئچه ر, عمر توکنه ر، دلی سؤیونه ر که بایرام گلیر – روزها میگذرد، عمر سپری مسشود و ابله شاد میشود که عید فرا میرسد.

گونی پالچیغینان سوواماق اولماز – نظیر: به گل چشمه خور نشاید نهفت.

گونونن بات، گونونن چیخ – با آفتاب غروب کن، با آفتاب طلوع کن. مراد اینکه با طلوع آفتاب دنبال کسب و کار برو و غروب برگرد.

گؤیده آختاریردیم، یئرده الیمه دوشموسن – نظیر: آب در کوزه و ما تشنه لبان میگردیم / یار در خانه و ما گرد جهان میگردیم.

گؤیلی بالیق ایسته ین گ…نی بوزلی سویا قویار – نظیر: هر که را طاوس باید جور هندوستان کشد.

گئتدی سقّل گتیره، بیغلارینی دا قویدی اوستونه – رفت ریش بیاورد سبیلش را هم گذاشت و برگشت.

گئتمه لی قوناغین گئتماغی یاخشیدی، ئولمه لی نوخوشون (ناخوشون) ئولماغی – مهمان رفتنی بهتر است برود و مریض مردنی بمیرد. مراد آنکه وفت هر چیزی که رسید باید آن کار اتفاق بیافتد.

گئتمه گؤزومدن، گئدرم ئوزومدن – از من دور نيافت و گرنه از خود بيخود ميشوم. مراد آنکه تحمل دوری از تو را ندارم.

گئج گلدى، تئز ئورگشدى – دير آمد و زود ياد گرفت! به هر دو معناى مثبت و كنايه آميز بكار برده ميشود.

گئجه سول یاتان سحر ساغ قالخار – کسی که شب طرف چپش بخوابد صبح طرف راستش بیدار شود.

گئجه قره، گئچی قره – شب سیاه است و بُز سیاه است. مراد آنکه در تاریکی همه چیز سیاه جلوه میکند.

گئجه گل، وجه گل – شب بیا و به درد بحور. نظیر: دیر آی و درست آی.

گئجه نین ایشی سحره تاپیلمیش اولار – کاری که شب انجام گیرد صبح روز بعئ باز یافته است (یعنی در جیبت میماند).

گیجییه ن گئدیر، آجییه ن گلیر – نظیر: یکدک نشد که بی سر خر زندگی کنیم.

گیجییه ن گئدیر، آجییه ن گلیر – نظیر: یکدک نشد که بی سر خر زندگی کنیم.