دلی دن دوغری خبر

دلی دن دوغری خبر – نظیر: خبر راست را باید از آدم دیوانه شنید.

دلی دن عقل اومماق اولماز

دلی دن عقل اومماق اولماز – از دیوانه توقع عقل نشاید.

دلی دن عقللی سی اولماز

دلی دن عقللی سی اولماز – کسی علقل تر از دیوانه نیست.

دلیلیگینن وئردوغووی بیلیجیلیگینن آلگیلن – آنچه را که از روی دیوانگی داده ای با عقل پس بگیر.

دلی نین نه تویی اولسون نه یاسی

دلی نین نه تویی اولسون نه یاسی – مراد آنکه بعضی ها خواه در عروسی و خواه در عزا پاک شورش را در میاورند.

دلییه بال گیجه حلوا

دلییه بال گیجه حلوا نیلسین – دیوانه را عسل و گیج را حلوا چه کارگر افتد.

دلییه قلم یوخدی

دلییه قلم یوخدور – دیوانه مرفوع القلم است.

دلییه هر گون بایرامدی

دلییه هر گون بایرامدیر – دیوانه را هر روز عید است.

دلییه یئل وئر الینه بئل وئر

دلییه یئل وئر الینه بئل وئر – نظیر: دیدانه را هوئی بس است.

دليك مينجيق يئرده قالماز

دليك مينجيق يئرده قالماز – مراد آنكه هر چيز مشترى خود را مييابد.

دليل بوندان جانلى؟ – دليلى از اين بهتر؟

دليك مينجيق يئرده قالماز، دلی قیز ائوده قالماز – مراد آنكه هر چيز مشترى خود را مييابد.

دليل بوندان جانلى؟

دليل بوندان جانلى؟ – دليلى از اين بهتر؟

دم دمى، غم غمى

دم دمى، غم غمى – مراد آنكه شادى شادى آرد و غم غم.

دميرچيده پيچاق تاپيلماز

دميرچيده پيچاق تاپيلماز – در دكان آهنگر چاقو يافت نشود.

دمير قاپي تخته قاپى

دمير قاپينين دا تخته قاپى يا ايشى دوشر – در آهنى هم ممكن است محتاج در چوبى شود.

دميرين گئدير يا كؤمورون

دميرين گئدير يا كؤمورون؟ – آهنت از دست ميرود يا ذغالت؟

دميرى كوره دن دمير چيخاردار

دميرى كوره دن دمير چيخاردار – آهن را از كوره آهن در آورد.

دنیا بیر پنجره دی

دنيا بير پنجره دير هر گلن باخار گئدر – سو گلر آخار گئدر وريانين ييخار گئدر.

دنيا مالى دنيادا قالاجاخ

دنيا مالى دنيادا قالاجاق – مال دنيا در دنيا خواهد ماند.

دنيا منيم دييه نين

دنيا منيم دييه نين، دونن گلدوق ياسيندان – ديروز به عزاى كسى رفتيم كه ميگفت دنيا مال من است.

دنيانين قويروغی

دنيانين قويروغو اوزوندور – دُم دنيا دراز است. نظير: چرخ بازيگر از اين بازيچه ها بسيار دارد.

دنيانينكى گؤر گؤتوردى

دنيانينكى گؤر گؤتوردى – كار دنيا ديد و تقليد است.

دنيانى ايكى اللى توتما

دنيانى ايكى اللى توتما – دنيا را دو دستى مگير.

دنيايا بئل باغلاما

دنيايا بئل باغلاما – زنهار دل مبند بر اسباب دنيوى.

دودوگه قويدولار چالديلار – در بوق و كرنا زدند (مراد آنكه همه با خبر شد).

دودوگه قويدولار چالديلار – در بوق و كرنا زدند (مراد آنكه همه با خبر شد).

دوز آدام حيدر تكيه سينده نه قاييرير؟! – آدم درست و حسابى در تكيه (خانقاه) حيدر چكار دارد!

دوز آغاجى اوجاغا قويمازلار – چوب راست را در اجاق نميسوزانند.

دوز اگرينى كسر – راست كج را ميبُرد. مراد آنكه حق بر باطل فائق ميايد.

دوز دادان بارماق يالار – هركه نمك را بچشد، انگشتش را ميليسد.

دوزدور یومورتا، سن ده بولا سن ده یه – نظیر: سنگ مفت گنجشک مفت.

دوزده ن پنیر چؤره ک اولار – مراد آنکه از کسب و کار حلال فقط نان و پنیر میتواند حاصل شود.

دوز سؤز، بیر سؤز – حرف راست آن هم یکی.

دوز سؤزی اوشاقدان ائشیت – حرف راست را باید از بچه شنید.

دوز گلمیسن دوز گئت، قیز گلمیسن قیز گئت – نظیر: راه باز است و جاده دراز. و یا: خویشی به خوشی، سودا به رضا.

دوز یئرده یئرییه بیلمیر، شوخومدا (شخمده) شیللاق آتیر – نظیر: قاچ زین را بگیر، اسب سواری پیش کشت. و یا: کار زمین را نساخته به آسمان میپردازد.

دوزی ییب دوزلاغی باتیرما – نظیر: نمک خورده نمکدان مشکن.

دوست اودور اوزه دییه – دوست آنست که حرفش را روبرو گوید.

دوست باشا باخار، دشمن آیاغا – دوست به سر آدم نگاه میکند، دشمن به پای آدم.

دوست داشی برک اینجیده ر – سنگی که دوست میاندازد بسیار دردآور است.

دوست منی یاد ایلسین بیر هلینن او دا پوک – دوست مرا یاد کند با یک هل، آن هم هل پوک.

دوستونان بازار دوستلوغی پوزار – نظیر: وصلت با خویش معامله با غیر.

دوشاب آلمیشوق مربا چیخیب – شیره خریدیم مربا از آب در آمد.

دوغولمامیش اوغلانا دون بیچیر – برای پسری که هنوز نزائیده لباس میدوزد.

دؤگمه قاپیمی، دؤگرلر قاپووی – در کسی را مزن تا در تو را نکوبند.

دولانماغا یاد ئولکه، ئولمه گه وطن یاخشی – سرزمین بیگانه جهت سیر و سیاحت خوب است و وطن جهت مرگ.

دول آرواد گئجه یاریسی پشیمان اولار – زن بیوه نیمه شب پشیمان میشود.

دول آروادین دیواری آلچاق اولار – دیوار زن بیوه کوتاه است (مراد در مورد تهمت و حرف است.)

دول آروادین دیللری، قرجه یازین گونلری (مراغی).